Kapadokya

60 milyon y覺l 繹nce Erciyes, Hasanda覺 ve G羹ll羹da’覺n p羹sk羹rtt羹羹 lav ve k羹llerin oluturduu yumuak tabakalar覺n milyonlarca y覺l boyunca yamur ve r羹zgar taraf覺ndan a覺nd覺r覺lmas覺yla ortaya 癟覺kan b繹lgedir.

Kapadokya, Pers dilinde G羹zel Atlar lkesi anlam覺na geliyor.

Binlerce y覺ld覺r topra覺nda y羹zlerce uygarl覺覺n yaam覺 olduu bir yerde ya覺yoruz biz. T羹rkiye織nin her karesinde bir gizem, bir soru iareti var. A癟覺klanamayan konforlu maaralar, derin kuyular, eski mezarl覺klar ve kimbilir daha kefedemediimiz neler neler… Eski uygarl覺klardan kalma bir 癟ok mitoloji kahraman覺 bizim 羹lkemizde yaam覺. Tarihin bir s覺r perdesi alt覺na saklad覺覺 bu esiz kal覺nt覺lar i癟in 癟eitli buluntular ve s繹ylenceler var.

Anadolu織nun Alt覺 Oyuk mu?
Yeralt覺 kentlerini kim, neden yapt覺? 85 m. derinlik, 癟ada bir havaland覺rma sistemi, binlerce kiinin yaayabilecei bir kompleks, m羹kemmel bir savunma sistemi; Ve bunlar覺n ne zaman, ni癟in yap覺ld覺覺 belli deil. Orta Anadolu織da Nevehir, Nide Aksaray y繹relerinde y羹ze yak覺n yeralt覺 kenti, t羹neller ve maralar bulunmaktad覺r yani bu y繹remizin alt覺 kar覺ncalar覺n yuvalar覺na benzer. Cevab覺 hala bulunamayan bir gizemle kar覺 kar覺yam覺y覺z? G繹z羹m羹z hep uzaya d繹n羹k ama d羹nyam覺z覺n i癟indeki bilinmeyenler de hala uzay kadar karanl覺k ve 癟繹z羹ms羹z.

Cevap hala bulunamad覺, bir g羹n birileri ciddi maliyetleri g繹ze al覺ncaya kadar… Ne garip deil mi? Neredeyse Orta Anadolu織nun yar覺s覺na yak覺n bir b繹l羹m羹n羹n alt覺nda dev yeralt覺 kentlerinin bulunduu ancak 1960織lar覺n ba覺nda farkedildi. S繹ylencelere g繹re, yeralt覺 kentlerinin bulunmas覺n覺n nedeni bir delie girip kaybolan bir tavuktur, bir dierine g繹re Demir ad覺ndaki bir k繹yl羹d羹r veya merakl覺 turistlerdir. Bu garip yerlerin birer m羹hendislik aheseri olduunu s繹ylersek abartm覺 olmay覺z, bir kere havaland覺rma sistemi ve mant覺覺 m羹kemmeldir, evet kayalar覺n normalin alt覺nda bir k覺r覺lganl覺a sahip olduklar覺 dorudur ama yeralt覺 kentlerini g繹rd羹羹n羹zde bunun yeterli bir a癟覺klamadan 癟ok uzak olduunu g繹r羹rs羹n羹z 癟羹nk羹 modern ara癟lar gerekmektedir. G羹n羹m羹zdeki modern teknolojinin 癟izgisinde olan maden ocaklar覺n覺n hi癟birisi b繹ylesine m羹kemmel ve hatta konforlu deildir. Peki Nevehir civar覺ndaki bu yeralt覺 kentlerinin amac覺 nedir?

Temel neden tart覺覺lmaz olarak korkudur 癟羹nk羹 yeralt覺 kentleri i癟ine girilmesi 癟ok zor olsun diye yap覺lm覺lard覺r, bu y羹zden de uzun zaman fark edilmediler. Derinkuyu, Kaymakl覺 ve zkonak織da bulunan yeralt覺 kentlerinde, deirmen ta覺 eklinde insan boyunda talar girileri kapatmak amac覺yla kullan覺lm覺t覺r ama bu talar ancak i癟erden a癟覺labilmektedir. Kimler, kimlerden ka癟覺yorlard覺? Bunu bilmiyoruz. Yunanl覺 tarih癟i-asker Xenephon “Anabasis” adl覺 kitab覺nda Pers Kral覺 Kiros織un emrindeki Hellenler織in bu yeralt覺 kentlerinde bir zaman konaklad覺klar覺n覺 s繹yler.

yleyse, yeralt覺 kentlerini yapanlar baz覺 tarih癟ilerin ve arkeologlar覺n iddia ettikleri gibi Roma織n覺n errinden ka癟an ilk H覺ristiyanlar deildirler ama buralar覺 bulmular ve s覺覺nm覺lard覺r, daha sonralar覺 da ayn覺 ama癟la Bizans ve Sel癟uklu d繹nemlerinde de kullan覺lm覺t覺r. Katlara inildik癟e ge癟 Hitit d繹neminden birka癟 kal覺nt覺n覺n bulunduu da belirtilmektedir. Anabasis, M 4. Y羹zy覺l覺 anlat覺r, Hititler ise M 2.000-1.200 aras覺nda etkindiler. Yeralt覺 kentlerinin ge癟miini iyi niyetli bir tahminle buralara kadarg*t羹r羹rsek, kentlerin yakla覺k 4.000 y覺ll覺k olduklar覺n覺 belirlemi oluruz. Buna kar覺n bilinen Hitit tarihinde Kapadokya織daki yeralt覺 maaralar覺 veya kentleri ile ciddi bir referansa raslanmaz ve sonu癟 olarak bu aama iimiz s繹ylencelere kalacakt覺r; ilgin癟 bir y繹resel 繹rnek vard覺r.

Kaymakl覺 ve Derinkuyu k繹yl羹lerinin yal覺lar覺 dedelerinin anlatt覺klar覺na g繹re 癟ok eski zamanlarda yeralt覺 kentlerinde meleklerin yaad覺klar覺n覺 anlat覺yorlar. G繹klerden gelen bu melekler, y繹reyi 癟ok sevmiler ve yerlemiler ama uzun zaman sonra yine g繹klerden gelen k繹t羹 cinler. melekleri yok etmeye niyetliymiler. B羹y羹k bir sava 癟覺km覺, cinleri yenemeyen melekler b羹y羹 yaparak yeralt覺 kentlerini oluturmular, buradan d羹nyan覺n i癟ine girerek cinlerden uzaklam覺lar ve hala d羹nyan覺n i癟inde ya覺yorlarm覺. K繹yl羹 dedeler, meleklerin nurdan 覺覺klar halinde g繹e y羹kseldiklerini g繹renlerin olduunu da s繹yl羹yorlar.

Bizim k繹yl羹lerin Daniken織den ve UFO織lardan hi癟 haberleri yok ama bu irin s繹ylence ister istemez akla 癟izgi d覺覺 d羹羹nceleri getiriyor. Herey bir yana g羹n羹m羹z羹n n羹kleer sava tehlikesine kar覺, yeralt覺 kentlerinden daha m羹kemmel, daha uygun bir s覺覺nak sistemi d羹羹n羹lemez, hele bir de tamam覺 ortaya 癟覺kar覺l覺rsa… Bir kez daha s繹ylemeden edemiyoruz; u kral覺n, bu imparatorun veya bir padiah覺n ya da tarihsel kiiliin yazd覺rd覺覺 tarihleri bir yana atarak, kendi tarihimizi kendimiz 繹renmeye karar verip, bir s羹r羹 siyasi sa癟mal覺a harcad覺覺m覺z paralar覺 buralara y繹nlendirsek? O zaman, kim bilir neler bulaca覺z.

Nas覺l Olumutur?

Tahmini ve jeolojik bilgiler dorultusunda kapadokya b繹lgesinin ve b繹lgeye ait peribacalar覺n覺n60 milyon y覺l 繹nceErciyes,Hasanda覺ve G羹ll羹da覺n p羹sk羹rtt羹羹lavve k羹llerin oluturduu d羹羹n羹lmektedir. D羹z bir tabaka eklinde oluan bu yumuak tabakalarmilyonlarca y覺l boyuncayamurver羹zgarlar taraf覺ndan a覺nd覺r覺lmas覺yla ortaya 癟覺kan esrarengiz ve esiz g羹zellik..

Kapadokya b繹lgesine insan’覺n yerleimi Paleolitik d繹neme kadar uzanmaktad覺r. Hititlerin yaad覺覺 bu topraklar sonraki d繹nemlerde H覺ristiyanl覺覺n en 繹nemli merkezlerinden biri haline gelmitir. Kayal覺k oyma evler ve kiliseler, b繹lgeyi o d繹nemde Roma 襤mparatorluu bask覺s覺ndan ka癟an H覺ristiyanlar i癟in m羹kemmel bir s覺覺nak haline getirmitir.

Kapadokyab繹lgesi, doan覺n ve tarihin ayr覺lmaz bir par癟as覺d覺r. Corafi olaylar Peribacalar覺n覺olutururken, tarihsel olarak insanlar bu surlarda oyma evler, kiliseler ve manast覺rlar ina ettiler ve binlerce y覺ld覺r uygarl覺k izleri ta覺yorlard覺. 襤nsan yerleimlerinin Paleolitik d繹neme kadar uzand覺覺 Kapadokya’n覺n yaz覺l覺 tarihi Hititlerle balar. Kapadokya, tarih boyunca bir ticaret kolonisi olan ve 羹lkeler aras覺nda ticari ve sosyal k繹pr羹ler kuran 襤pek Yolu’nun en 繹nemli kavaklar覺ndan biridir.

M.. 12. y羹zy覺lda Hitit 襤mparatorluu’nun 癟arp覺mas覺 b繹lgede karanl覺k bir d繹n羹e girdi. Bu d繹nemde, Hitit Krall覺klar覺 Asur ve Frigya’n覺n b繹lgedeki hakimiyetini etkiledi ve6. y羹zy覺lda Pers igaline kadar d羹rd羹.

癟羹nc羹 y羹zy覺lda H覺ristiyanl覺k Kapadokya’ya geldi ve b繹lge bir eitim merkezi haline geldi ve onlara d羹羹nd羹. 303 ile 308 aras覺nda H覺ristiyanlar 羹zerindeki bask覺 artt覺. Bununla birlikte,Kapadokyabask覺dan korunmak ve H覺ristiyan 繹retiyi yaymak i癟in ideal bir yerdir. Derin vadiler ve bar覺naklar, Roma askerleri i癟in g羹venli bir alan salayan volkanik yumuak kayalardan korunmaktad覺r.

 

Add a Comment

E-posta hesab覺n覺z yay覺mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile iaretlenmilerdir