Mithra Gizemleri

襤ran’daki K繹ken

“Mithra ayinleri, zamanla Dionysos-Sabazius gizemlerinin yerini al覺rken, Mithra’n覺n “maara”lar覺 da, Babil’den 襤ngiltere’ye kadar yay覺lan bir alanda, eski tanr覺lar覺n yeralt覺 tap覺naklar覺n覺n yerine ge癟iyordu.”

  1. P. Blavatsky, Isis Unveiled

 

“Ge癟 Helenistik d繹nem k繹t羹mserliin egemen olduu bir 癟ad覺. Bu 癟ada hem Helen ak覺lc覺l覺覺, hem de Dou’nun otoriter din kurumlar覺 iflas etmiti. Her ikisi i癟in de tek 癟覺kar yol, kurulu yasalar覺 yok sayan, ak覺l ve mant覺k 羹st羹 bir kurtar覺c覺 bulmakt覺.”

“Bat覺’daki Mithra’n覺n k繹klerinin, 襤ran’daki Zerd羹t Mithra’s覺 inan癟lar覺nda deil de, Mezopotamya ve Anadolu’da tap覺n覺lan “daevic” tanr覺 k羹lt羹nde bulunma olas覺l覺覺 daha fazlad覺r. Bat覺’n覺n Mithra’s覺, kurtar覺c覺 tanr覺lar 癟a覺nda, bir kurtar覺c覺 tanr覺yd覺.”

Richard N. Frye, The Heritage of Persia

 

“Mithra k羹lt羹, eski Ari’lerin Ahura-Mazda tap覺mlar覺ndan t羹remi ve yakla覺k olarak 襤onbeinci y羹z y覺lda eski 襤ran’da ortaya 癟覺km覺t覺r. “Mihr” (Mithra’n覺n Fars癟a kar覺l覺覺) yaln覺zca “g羹ne” anlam覺na gelen bir s繹zc羹k olmakla kalmaz, ayn覺 zamanda “dost, arkada” anlam覺n覺 da ta覺r. Bu pagan tanr覺ya 繹zg羹n tap覺m覺n, yani hem g羹ne tanr覺s覺, hem de sevgi tanr覺s覺 olarak tap覺lmas覺n覺n, as覺l nedeni belki de bu anlamlardan kaynaklanmaktayd覺. 襤 羹癟羹nc羹 y羹z y覺l balar覺nda, Pers 襤mparatorluunun Bat覺 s覺n覺rlar覺nda bulunan askeri y繹netimler Mithra’ya “ilahi sava癟覺” olarak tapmayabalad覺lar. Mithra, art覺k sevgi dolu g羹ne tanr覺s覺 olmaktan 癟覺k覺p, g羹c羹n dostu, askerlerin “yenilmez” tanr覺s覺 haline gelmiti.”

Quest for the Past

“Eski Ermenilerin inan癟lar覺 aras覺nda en evrensel olan覺 Mithra k羹lt羹yd羹. Mithra bir yandan g羹ne, yani Helios ile, dier yandan Apollon ve Hermes ile edeerdi. zg羹n olarak bu tanr覺, Ahura-Mazda’n覺n yanda覺 olarak savaan bir 覺覺k kayna覺, bir t羹r melek bi癟iminde kabul edilmiti. Mithra’n覺n sava癟覺 niteliini daima koruduu anla覺lmaktad覺r…Mithra bayramlar覺, Mithrakana’lar, 襤ran’da her y覺l yedinci ay覺n on alt覺nc覺 g羹n羹nde kutlan覺rlard覺. Bu bayram, deiiklik ge癟irmi haliyle, 襤slam’覺n douuna kadar devam etmitir.”

Barney and Lang, The People of the Hills

 

“Mithra’n覺n Ahura-Mazda’n覺n g繹z羹 olduuna ve d羹nyay覺 onun y繹nettiine inan覺l覺rd覺. Bu k羹lt羹n inan癟lar覺na g繹re, en y羹ce tanr覺n覺n yerine Mithra ge癟mi, 襤yi ve K繹t羹 aras覺ndaki b羹y羹k m羹cadeleye kat覺lm覺 ve zaferle sonu癟land覺rm覺t覺. Mithra, kendi zaferini g羹ven alt覺na almak i癟in, doan覺n prototipi olarak kabul edilen, b羹y羹k bir boa kurban etmiti. Bu kurban edilen boa sayesinde, doa verimlilie kavumutu.”

Ninian Smart, The Religious Experience of Mankind

 

“Mithra’c覺l覺k Pers ordular覺n覺n fetihleri ile yay覺ld覺. Pers’lerin muhteem sava makinas覺 Suriye, Kalde ve K羹癟羹k Asya’ya doru geniledik癟e, Mithra’n覺n 羹n羹 ve etkisi ayn覺 繹l癟羹de geliiyordu. nl羹 Pers general ve y繹neticisi, Darius’un 繹l羹m羹nden sonra bile, Helen k羹lt羹r羹n羹n rekabetine ramen, Mithra’c覺l覺k halk覺n ilgisini 癟ekmeye devam etti.”

“Mithra’c覺l覺k hi癟 bir zaman Yunanistan’da deerli bulunmad覺 ve kabul g繹rmedi. Bu ilgi eksiklii, Helen’lerin Pers’lere kar覺 hissettii antipatiden ve iki ulusun aralar覺ndaki unutulmaz savalardan kaynaklan覺yordu. Ancak, bu antipati yaln覺zca Helen’lere 繹zg羹 olarak kald覺; zira H覺ristiyanl覺覺n balang覺c覺nda, Mithra inanc覺, Dou’da 襤nd羹s vadisinden, Bat覺’da Karadeniz’e k覺y覺lar覺na kadar yay覺lm覺 durumdayd覺. Mithra’c覺l覺k Anadolu yaylas覺nda b羹y羹k 繹l癟羹de kabul g繹rm羹t羹. Roma’l覺lar, Mithra’c覺l覺k ile, Aziz Paul’un memleketi Kilikya’da tan覺t覺lar.”

“…Roma’l覺 askerler k覺sa s羹rede Mithra inanc覺n覺 bakentlerine ta覺d覺lar. Helenistik d繹nemde, Dou’nun d覺覺nda pek fazla tan覺nmayan Mithra’c覺l覺k, b繹ylece t羹m 襤talya’ya yay覺ld覺.”

Harry Kenison, The Mystery of Mithra

“Mithra k羹lt羹, Romal覺 lejyonerlerce b羹y羹k ilgi ve hevesle kar覺land覺. Mithra’c覺l覺k lejyonerlerle birlikte 襤ran’dan Roma’ya, Tunus’a, Ren nehri boylar覺na ve ta Londra ve Hadrianus surlar覺na kadar yay覺ld覺. Mithra, insanlar覺 H覺ristiyanl覺a y繹nlendiren hemen hemen ayn覺 gereksinim ve d羹rt羹leri tatmin etmekteydi, zira r羹tbe ve kar覺l覺kl覺 sorumluluklar覺n, yerleik toplumsal stat羹ye g繹re deil, kapal覺 bir 癟evrenin gizli balar覺na g繹re olutuu bir kardelik topluluuydu. Mithra’c覺l覺k, Roma 襤mparatorluu’nun toplumsal yap覺s覺n覺n i癟ine yay覺lm覺 ve g羹癟l羹 sadakat gerektiren bir yeralt覺 ebekesiydi.”

John Romer, Testament

 

K羹lt Uygulamalar覺

“Dier gizem dinlerinin aksine, Mithra’c覺l覺k yaln覺zca erkeklere a癟覺kt覺. Bu nedenle, hi癟 bir bak覺mdan evrensel bir inan癟 olarak deerlendirilmesi olas覺 deildir. Mithra, yenilmeyen ve hi癟 bir zaman da yenilmeyecek olan g羹nei (sol invictus) temsil etmekte ve askerlerin cesaret, baar覺 ve 繹zg羹venini simgelemekteydi. K羹lt羹n etik deerleri, bir asker i癟in gerekli olan 繹zdenetim ve benzeri erdemleri i癟ermekteydi. Bu deerler, Mithra’c覺l覺覺n Roma ordusunda yayg覺nlamas覺n覺n ana nedeniydi. 襤mparatorlar覺n koruyuculuu da olduk癟a etkin olmutu. 襤S 襤kinci y羹z y覺ldan balayarak, Roma 襤mparatorlar覺 “invictus” unvan覺n覺 tak覺nm覺lard覺.”

Ninian Smart, The Religious Experience of Mankind

 

“Mithra’c覺l覺k, tanr覺sal bilginin yedi derecede d羹zenlendiini kabul ediyordu. yelerin bir dereceden bir sonrakine ge癟meleri, her dereceye 繹zg羹 繹zel bir inisiyasyon t繹reni, cesaret ve dayan覺kl覺l覺k s覺navlar覺 ile ger癟eklemekteydi. Yedi bilgi derecesi, yedi gezegene kar覺l覺k geliyor, dereceleri t覺rmanmak ruhun gezegen katmanlar覺n覺 aarak cennete doru y羹kselmesini simgeliyordu.”

Ancient Wisdom and Secret Sects

 

“Yeni 羹yenin 繹l羹m羹n羹 ve bambaka bir insan olarak yeniden doumunu simgeleyen inisiyasyonun en d羹羹k derecesi “Sacrement” (dinsel t繹ren) olarak adland覺r覺l覺rd覺.”

Arkon Daraul, Secret Societies

“Liturgy of Mithra” (Mithra Ayini) adl覺, Hermetik Gnostizm’in etkisinde olan bir metinde u s繹zler yer al覺r:”Bug羹n, senden yeniden doan kii, 繹l羹ms羹zl羹e kavuan say覺s覺z kiilerden biridir…” ve “Yaam veren doumun yinelenmesi i癟in yeniden doan…”

Mircea Eliade, Rites and Symbols of Initiation

 

“Y羹kseli, her biri bir gezegen taraf覺ndan y繹netilen, yedi inisiyasyon derecesi ile simgeleniyordu: Kuzgun (Merk羹r), Gelin (Ven羹s), Asker (Mars), Aslan (J羹piter), Pers (Ay), G羹nein Habercisi (G羹ne) ve Baba (Saturn). En son ama癟, kozmosun t羹m d羹zeylerini amak ve duraan y覺ld覺zlara, sonsuzlua ulamakt覺.”

An Encyclopedia of Archetypal Symbolism

 

“Maaralarda gizlice d羹zenlenen ayinlerde, her bir derece i癟in ayr覺 bir maske ve giysi giyilirdi.”

“Adaylar, Mithra k羹lt羹ne on iki ayr覺 s覺navdan baar覺 ile ge癟erlerse kabul edilirlerdi. Bu s覺navlar aras覺nda ate, su, a癟l覺k, souk, k覺rba癟lanma, dalanma ve kan ak覺t覺lmas覺 gibi zorlu denemeler vard覺. Adaylar覺 neredeyse t羹keten bu s覺nav s羹reci yedi hafta kadar s羹rerdi. Baar覺l覺 olanlar, dinin gizemlerini saklayacaklar覺na and i癟erler ve ondan sonra vaftiz edilirlerdi.”

Quest for the Past

 

“Adaylar gizlilik and覺 i癟tikten sonra, yaln覺zca k羹lt 羹yelerinin bildikleri kutsal s繹zc羹kleri 繹renirlerdi. Adaya sivri bir bal覺k, 羹zerinde tak覺my覺ld覺zlar覺n resimleri bulunan bol bir t羹nik ve bur癟 simgeleri ile s羹sl羹 bir kemer giydirilir, eline bir 癟oban denei tututurulurdu. G繹s羹ne tak覺lan alt覺n bir y覺lan aday覺n bir Mithra m羹riti olarak inisiye olduunu kan覺tlard覺.”

“Mithra t繹renlerinin aras覺nda en dikkat 癟eken uygulama, aday覺n sahte bir 繹l羹m deneyimi yaamas覺yd覺. l羹m, yaam覺n yenilenmesinin ve t羹m manevi deerlerin batan oluturulmas覺n覺n mant覺kl覺 bir haz覺rl覺覺 olarak d羹羹n羹l羹yordu. Mithra’c覺l覺kta 繹l羹m, yeni bir yaam覺n balang覺c覺yd覺. l羹m ve yeniden dou 繹zellii o denli inand覺r覺c覺yd覺 ki, 襤mparator Commodus, rit羹elin uygulamas覺nda ger癟ek bir cinayet ilemekten kendini alamam覺 ve t繹reni lekelemiti.”

Harry Kenison, The Mystery of Mithra

“Mithra’c覺l覺覺n bal覺ca t繹reni “taurobolium” idi. Rit羹elik olarak bir boan覺n kurban edildii bu t繹rende, Mithra’n覺n ilk eylemi yinelenir ve an覺s覺 kutlan覺rd覺. Adaylar, boa kan覺yla vaftiz edilerek, boan覺n yaam veren 繹zelliklerini kendilerine aktar覺rlard覺. T繹renin bu b繹l羹m羹n羹n, K羹癟羹k Asya’n覺n B羹y羹k Ana’s覺 olan Kybele k羹lt羹n羹n ayinlerine 癟ok benzediine dikkat etmek gerekir.”

Ninian Smart, The Religious Experience of Mankind

 

“Boay覺 繹ld羹rd羹kten sonra Mithra ve Sol, boan覺n etini paylat覺klar覺 bir ziyafet ile dostl覺klar覺n覺 kesinletirirlerdi. Bu s覺rada, hayvan maskeleri takm覺 kiiler onlara hizmet ederlerdi. 繹lenin sonunda, iki tanr覺 Sol’un arabas覺 ile cennete y羹kselirlerdi. Bu 繹len, inisiyasyon d羹zeylerini g繹steren maskeler takm覺 bulunan iyilik yandalar覺n覺n hep beraber paylat覺klar覺 bir ortak sofra paradigmas覺 oluturmaktayd覺. Ayn覺 bi癟imde, Mithra’ya iman edenler, boan覺n etini yemek ve kan覺n覺 i癟mekle, yeniden doacaklar覺na ve Mithra ile birlikte g羹nein g繹klerdeki evine y羹kselerek, 繹l羹ms羹zl羹e kavuacaklar覺na inan覺rlard覺.”

An Encyclopedia of Archetypal Symbolism

 

“G羹n羹m羹zdeki gizli 繹rg羹tlerden baz覺lar覺n覺n k繹keninde bulunmas覺 olas覺 olan Mithra’c覺l覺覺n, bu t羹r 繹rg羹tlerin esas覺n覺 oluturan bir 癟ok 繹eyi i癟erdii g繹r羹lmektedir. Mithra k羹lt羹, mensuplar覺n覺n 羹zerinde, y羹ce bir varl覺kla ger癟ek ya da kurgusal bir iliki kurma deneyimini yaratmaya 癟abalayan bir eitim sistemidir. 襤nsanolunun g羹c羹n羹 aan baz覺 olaylar覺 salamak i癟in birtak覺m s繹zc羹klerin kudretine inanmak, Mithra’c覺l覺kta bulunan b羹y羹sel y繹n羹 g繹stermektedir.”

“…Dinin gizli 繹retisi, kendi bedeninin 羹zerinde kudret kazanmak i癟in kendini fiziksel olarak dizginlemekti. Cinsel arzuyu psiik alanlara y繹nlendirme eitimi 繹z羹nde Mithra’c覺l覺覺n da, t羹m mistik ak覺mlarda bulunan disiplin sayesinde tinsel g羹癟 kazanma y繹ntemini izlediini g繹stermektedir. Bu bak覺mdan Mithra k羹lt羹, t羹m tap覺mlar覺 ayr覺m g繹zetmeyen cinsel d羹k羹nl羹k ve toplu ahlaks覺zl覺ktan ibaret olan, daha ilkel ve daha 繹nemsiz ak覺mlardan kesin 癟izgilerle ayr覺lmaktad覺r.”

Arkon Daraul, Secret Societies

 

Mithra’c覺l覺k ve H覺ristiyanl覺k

“Mithra dini ve ayinleri hakk覺nda yeterince bilgimiz olmamas覺na kar覺n, Paul’羹n mektuplar覺nda kulland覺覺 anlat覺m tarz覺n覺n, 襤ncil’lerden 癟ok Mithra k羹lt羹n羹n terimlerine yak覺n olduunu a癟覺k癟a g繹rebilmekteyiz.”

  1. Wynn-Tyson, Mithras

“Mithra’c覺l覺kta k覺yamet, yarg覺 g羹n羹, dirili ve Mithra’n覺n bizzat k繹t羹l羹k ilkesini alt ettii ikinci gelii dinsel ger癟ekler olarak kabul edilmitir. Bir maarada d羹nyaya gelen Mithra’ya 癟obanlar hizmet etmiler ve armaanlar getirmilerdir.”

Baigent, Leigh and Lincoln, The Messianic Legacy

 

“T覺pk覺 H覺ristiyanlar gibi, Mithra’c覺lar da kurtar覺c覺lar覺n覺n g繹klerden yere indiine, on iki yanda覺 ile son yemeini paylat覺覺na, kendi kan覺n覺 sa癟arak insanl覺覺 g羹nehlar覺ndan kurtard覺覺na ve 繹ld羹kten sonra yeniden canland覺覺na inan覺rlard覺. Boa kan覺 ile olsa bile, ge癟mi g羹nahlardan ar覺nmak i癟in yeni inananlar覺 vaftiz ederlerdi.”

Quest for the Past

 

“Mithra’n覺n simgesi olan g羹nein douu ve bat覺覺, 襤sa’n覺n 繹l羹m ve diriliini an覺msat覺r. stelik, g羹ne tanr覺n覺n douunun kutland覺覺 Mithra bayram覺, 襤sa’n覺n doum g羹n羹 olan 25 Aral覺k’tad覺r. Her iki dinde de, vaftiz ile ekmek ve arab覺n kutsanmas覺 t繹renleri vard覺r.”

Ancient Wisdom and Secret Sects

 

“Benim bedenimi yemeyenler ve kan覺m覺 i癟meyenler, b繹ylece benimle birlemeyenler kurtulamayacakt覺r.”

  1. M. Vermaseren, Mithras, The Secret God

 

“Onlar yemek yerken 襤sa ekmei al覺p kutsad覺. Sonra b繹l羹p 繹rencilerine verdi. “Al覺n, bedenimdir bu” dedi. Ard覺ndan bir bardak ald覺, teekk羹r sunduktan sonra onlara verdi. Hepsi i癟tiler. 襤sa, “Bu bir癟oklar覺 i癟in ak覺t覺lan antlama kan覺md覺r”dedi.”

Markos 14:22-26

 

Matta 襤ncilinde, 襤sa’y覺 Mithra ile eitleyen son yemek sahnesi yer almaktad覺r, ancak rahiplerin “Baba” ve barahibin de “Babalar覺n Babas覺” bi癟iminde adland覺r覺lmas覺yla ilgili Mithra’c覺 adet reddedilmitir.”

William Harwood, Mythologies Last Gods: Yahweh and Jesus

 

“Ama sizler Rabbi diye 癟ar覺lmay覺n. 羹nk羹 retmeniniz tektir, hepiniz de kardesiniz. Yery羹z羹nde hi癟 kimseye baba demeyin. 羹nk羹 G繹ksel Baban覺z tektir. Size y繹netici demelerine de izin vermeyin. 羹nk羹 Y繹neticiniz birdir: Mesih.”

Matta 23:8-10

 

“Mithra’c覺lar覺n Kutsal Baba’s覺 (barahip) k覺rm覺z覺 bal覺k ve giysi giyerdi, y羹z羹k takar, bir 癟oban denei ta覺rd覺. H覺ristiyanlar覺n ba覺 da, ayn覺 unvan覺 ald覺 ve ayn覺 bi癟imde giyindi. H覺ristiyan rahipler, ayn覺 Mithra rahipleri gibi, 襤sa’n覺n kesin yasaklamas覺na kar覺n, “Baba” (peder) ad覺n覺 kulland覺lar.”

“…Mithra rahipleri, g繹revlerinin simgesi olarak, uzun bir bal覺k takarlard覺. H覺ristiyan rahipler de bu bal覺覺 benimsediler. Mithra’c覺lar, g羹ne-tanr覺n覺n y羹kseliini anmak i癟in, “mizd” ad覺 verilen, 羹zeri Mithra ha癟覺 kabartmal覺, g羹ne bi癟iminde bir 癟繹rek yerlerdi. Bu 癟繹rek de H覺ristiyanl覺a uyarlanm覺t覺r. Katoliklerde, mayas覺z ekmek g羹ne bi癟imini hala korumaktad覺r.”

“Julius Caesar’dan Gratianus’a kadar t羹m Roma 襤mparatorlar覺 tanr覺lar覺n “pontifex maximus”u (b羹y羹k rahip, papa) unvan覺n覺 ta覺m覺lard覺. Theodosius, bir H覺ristiyan olarak bunun kendi stat羹s羹ne uygun olmad覺覺n覺 d羹羹nd羹 ve unvan覺 reddetti. Bunun 羹zerine, Roma bapiskoposu bu unvan覺 kendisine aktard覺.”

William Harwood, Mythologies Last Gods: Yahweh and Jesus

 

Mithra’c覺l覺k ve Masonluk

“Mithra’c覺l覺覺n masonlar i癟in b羹y羹k 繹nemi vard覺r, zira bu eski gizem dini, masonluun simgelerinin bir 癟ounu i癟ermektedir. Mason bilgeliinin baz覺 y繹nlerinde Mithra’c覺l覺覺n katk覺s覺n覺n bulunmas覺 pek olas覺d覺r.”

Harry Kenison, The Mystery of Mithra

 

“Mithra’c覺l覺k mukaddes masonluktur.”

Sir Samuel Dill, Roman Society in the Last Century of the Western Empire

“Mason yazarlar, masonlukla Mithra’c覺l覺k aras覺nda bir 癟ok benzer noktalar bulunduunu a癟覺klam覺lard覺r. Bir keresinde, Albert Pike, Masonluun eski gizem dinlerinin modern miras癟覺s覺 olduunu s繹ylemitir. Bu benim pek onaylamad覺覺m bir iddiad覺r. Eski gizem dinleri ile bizim kardeliimiz aras覺nda benzerlikler vard覺r, ancak bu benzerliklerin 癟ou y羹zeysel niteliktedir ve i癟erikten 癟ok, 繹rg羹tlenme ve rit uygulamalar覺 gibi d覺 繹zelliklerdedir”

“…Yine de, masonlukla Mithra’c覺l覺k aras覺nda bulunan benzerlikler a覺rt覺c覺d覺r.”

  1. L. Haywood, Mithraism: Freemasonry and Ancient Mysteries

“Mithra inanc覺na bal覺 Roma lejyonlar覺 Almanya, Fransa ve Britanya Adalar覺na doru yay覺l覺rken k繹pr羹ler, yollar ve kaleler ina etmek i癟in mimarlar覺 ve duvarc覺 ustalar覺 yanlar覺nda g繹t羹rm羹lerdi. Masonluk ile Mithra’c覺l覺覺n baz覺 y繹nlerden benzerlikler i癟ermesi, buradan kaynaklan覺yor olabilir.”

Harry Kenison, The Mystery of Mithra

 

“Mani’cilik, Mithra’c覺l覺覺n k羹llerinden domutur. Roma Katolik kilisesi ve teolojisini d羹zenlemek i癟in 癟ok 癟aba harcam覺 olan Aziz Augustine, 繹nceleri ateli bir Mani’ciydi. Bu y羹zden, Aziz Augustine sayesinde eski Mithra inanc覺n覺n pek 癟ok 繹zellii H覺ristiyanl覺a aktar覺lm覺t覺r. Mani’cilikten Paulisianizm, Paulisianizm’den de Orta a覺n g羹癟l羹 k羹ltleri olan Kathar’lar, Patari’ler, Waldenses’ler ve Hugenot’lar ile daha nice benzer gelimeler kaynaklanm覺t覺r. Bu farkl覺 kanallar vas覺tas覺yla Mithra’c覺l覺k Avrupa’da s羹r羹p gitmitir. S覺k癟a ileri s羹r羹ld羹羹 gibi, bu eski k羹lt羹n izlerini mason t繹ren ve simgelerinde bulmak olas覺d覺r. Ancak, bu t羹r kuramlar覺n belirsiz ve kan覺tlanmas覺 zor olmalar覺 ka癟覺n覺lmazd覺r; 羹stelik bu kuram 羹zerinde fazlaca tart覺覺lacak kadar 繹neme sahip de deildir.”

  1. L. Haywood, Mithraism: Freemasonry and Ancient Mysteries

 

“Masonluk, deiime uram覺 Mithrac覺l覺kt覺r…ve onun gizli inisiyasyon t繹renlerinin kal覺nt覺lar覺na sahiptir.”

 

Add a Comment

E-posta hesab覺n覺z yay覺mlanmayacak. Gerekli alanlar * ile iaretlenmilerdir